2024-03-29T17:36:45Z
https://journal.iag.ir/?_action=export&rf=summon&issue=16803
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
استراتژی ژئوپلیتیکی برای حل بحران بیماری های همه گیر
محمد رضا
حافظ نیا
ابراهیم
رومینا
استراتژی
بیماریهای همهگیر
ژئوپلیتیک
2020
12
21
1
9
https://journal.iag.ir/article_131669_1f71f65f2546082dd0a5ea85166bcd5a.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
نقش سینما هالیوود در بازنمایی ژئوپلیتیک از خاورمیانه
مرتضی
قورچی
سپیده السادات
موسویان
در چند دهه اخیر، نقشآفرینی رسانهها زمینهساز به وجودآمدن یک گفتمان جدید به نام ژئوپلیتیک عامهپسند شده است که توانایی برقراری ارتباط میان افکار عمومی و سیاستهای جغرافیایی را دارد. محققان در بستر ژئوپلیتیک عامهپسند به دنبال ارزیابی روشهای بازنمایی پدیدههای جغرافیایی و رخدادهای ژئوپلیتیک در رسانههایی نظیر سینما هستند. این پژوهش با توجه به اهمیت مفهوم امر سیاسی به عنوان نوعی از گفتمان در ژئوپلیتیک عامهپسند و تأثیرآن بر افکار عمومی به دنبال آن است که با برگزیدن منطقه ژئوپلیتیک خاورمیانه به عنوان سوژه بازنمایی سینمای هالیوود به بررسی ساختارهایی بپردازد که با کمک ابزارهای امرسیاسی از جمله رمانتیسیسم سیاسی و الهیات سیاسی سعی در هدایت افکار عمومی و افزایش قدرت خود در این منطقه شود. در این چهارچوب آثار منتخب سینمایی که در دورهی ریاست جمهوری جورج بوش و باراک اوباما در حدّ فاصل سال-های 2015-2000 ساخته شده است و برای این تحلیل برگزیده شدهاند.
ژئوپلیتیک عامهپسند
امرسیاسی
سینما
خاورمیانه
بازنمایی
2020
12
21
10
35
https://journal.iag.ir/article_119395_830e2fa986d032ca906ea856f9dfbf9a.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
ژئوپلیتیک انرژی با تأکید بر توان گازی ایران برای تأمین امنیت گازی اروپا
سیروس
احمدی نوحدانی
آرش
قربانی سپهر
بـا توجه به موقعیت جغرافیایی پر اهمیت ایران "هند، چین و کشورهای اروپایی" بزرگترین بازار بالقوه گاز طبیعی ایران به شمار میآیند. تولید گاز ایران و میعانات تا آخر اسفند 97 به عدد تکان دهنده ۶.۵ میلیون بشکه رسید. دیر یا زود این گاز راهی اروپا میشود. اروپا از نظر تأمین گاز به روسیه وابسته است و هیچ کشور وارد کننده انرژی، وابستگی تا این سطح را نمی پذیرد. راهبرد امنیتی اروپا در دهه آینده که با صراحت در اسناد مرتبط با چشم انداز امنیتی این قاره آمده است کاستن از این سطح از وابستگی است. پژوهش حاضر در پی پاسخ به این پرسش است که اروپا از چه راهبردی در جهت تأمین انرژی خود در یک دهه آینده استفاده میکند و مناسبات آینده بر مبنای منابع گازی ایران و اروپا چگونه صورت میپذیرد؟ فرضیه پژوهش حاضر این است که اروپا تلاش میکند جهت کم نمودن وابستگی انرژی خود از روسیه برای تأمین گاز در یک دهه آینده به مناسبات با ایران برای تأمین امنیت انرژی خود بپردازد. روش تحقیق، با توجه به ماهیت موضوع از نوع توصیفی- تحلیلی و از نظر هدف کاربردی با روش زمینهیابی میباشد. نتایج پژوهش نشان از آن دارد که ایران تنها کشوری است که می تواند به انحصار روسیه در تأمین انرژی اروپا خاتمه میدهد و کشورهای اروپایی در یک دهه آینده برای تأمین انرژی خود به ایران روی آورند تا بتوانند گاز مورد نیاز خود را تأمین نمایند و از سوی دیگر وابستگی خود به کشور روسیه را کمتر از گذشته نمایند.
ژئوپلیتیک انرژی
امنیت گازی
ایران
اروپا
2020
12
21
36
78
https://journal.iag.ir/article_122551_5146c358890173981b6775c08a55b129.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
نقش تخیلپردازی جغرافیایی و بازنمایی ژئوپلیتیکی در تقسیم فضا به فضاهای ما و دیگری و خلق فضاهای ترس
یونس
رشیدی
زهرا
احمدی پور
اکبر
عالمی
مولود
بیات
زندگی انسان به علت احساس فضایی و احساس مکان با فضا عجین شده است. اگرچه وجود احساسات فضایی نقشی حیاتی در خلق فضا بازی میکند و به شیوههای مختلفی منعکس کننده حضور، سرنوشت، فرهنگ و احساسات در فضا و مکان است و به این ترتیب در اینجا به یاری انسان میآید، اما این مسئله در برخی موقعیتها میتواند به ایجاد چالشهایی بیانجامد که در نگرشهای متمایزکنندهای ریشه دارد که انسان را به دو گروه ما و دیگری تقسیم میکنند. در جغرافیای انسانی انتقادی و ژئوپلیتیک انتقادی، محققان مختلف عوامل متعددی را که در این تقسیم فضایی تاثیرگذار هستند فهرست کردهاند. یکی از این عوامل که نقش تعیینکنندهای در این فرآیند ایفا مینماید تخیلپردازی جغرافیایی است که دلایل شبه-منطقی را برای گروهی از افراد، کشورها و قدرتها فراهم میکند تا گروههای اجتماعی، سیاسی، و قومی دیگر را از «ما» جدا کنند. این موضوع میتواند به تاثیرگذاری بر افراد بپردازد و آنان را تشویق نماید تا امور اشتباه را به افرادی نسبت دهند که تحت عنوان «دیگری» طبقهبندی شدهاند و به این ترتیب فضاها و مکانهای آنان را به عنوان مکانهایی خطرناک معرفی کنند. این نگرش فضایی، در نهایت موجب می-گردد تا برخی از فضاهای جغرافیایی با عنوان «فضاهای ترس» برچسب بخورند و به این ترتیب طیف متنوعی از مشکلات اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، فضایی و محدودیتهای فضایی برای افرادی به وجود میآید که به مثابه «دیگری» شناخته میشوند.
تخیلپردازی
بازنمایی
احساسات فضایی
فضاهای ترس
2020
12
21
79
100
https://journal.iag.ir/article_120209_79f09cdc522db84d6c7e7ce3ebea7641.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
Revisiting the Rwandan Genocide: Reflections on the French-led Humanitarian Intervention
Alan
Lachica
Humanitarian intervention is a controversial issue in international relations and it is imperative for policy makers to understand its nature and complexities. This article seeks to explain France’s humanitarian actions during the Rwandan genocide in 1994 and how they were used to protect its strategic interests in Africa and Rwanda. Retrospectively analyzing the actions of France during the Rwandan genocide would provide invaluable insights on how powerful states advance their selfish national interests under the guise of humanitarianism. France’s military intervention in Rwanda represented the attempt to weave its strategic interests with its duty under international law to respond in cases of genocide and serious violations of human rights. The descriptive analysis method is used to build the arguments of this article and the conclusion reveals that France’s actions of leading the humanitarian intervention during the Rwandan genocide were not manifestations of a benevolent foreign policy but the pursuit of its selfish goals. .
France
Rwanda
humanitarian intervention
Genocide
strategic interests
2020
12
21
101
115
https://journal.iag.ir/article_118383_afbe6ed24048e8d608e2328c4af8c692.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
تحلیل نقش امنیت در توسعه گردشگری مقصدها (مطالعه موردی: نواحی روستایی طرقبه و شاندیز)
حمداله
سجاسی قیداری
نرگس
وزین
کبریا
مرادی
زینب
عرفانی
انتخاب مقاصد گردشگری توسط گردشگران بر اساس در نظر داشتن عوامل متعدد صورت میگیرد که یکی از مهمترین آنها امنیت مقصد گردشگری میباشد. زیرا امنیت به عنوان یکی از مسائل مهم اجتماعی- سیاسی تاثیر گذار در فرآیند توسعه یک اجتماع و اجرای برنامه های مختلف توسعه ای در آن می باشد. بر این اساس هدف مطالعه حاضر بررسی نقش امنیت در توسعه گردشگری مقصدهای روستایی میباشد. به لحاظ روش شناختی این پژوهش از نوع پژوهشهای توصیفی – تحلیلی بر اساس مطالعه کتابخانه ای و میدانی است. جامعه آماری پژوهش شامل گردشگران روستاهای شهرستان بینالود میباشد. برای تعیین حجم نمونه از کل روستاهای منطقه مورد مطالعه، 8 روستای هدف گردشگری انتخاب و از طریق نمونهگیری کوکران 194 نفر به عنوان نمونه انتخاب گردید. تحلیلها از طریق آزمون های T تک نمونهای، همبستگی، رگرسیون (بین متغیر مستقل امنیت و متغیر وابسته توسعه گردشگری) و مدل ویکور (Vikor) انجام گرفت. نتایج تحقیق حاکی از آن است که متغیر امنیت با متغیر گردشگری با مقداره 0.713 دارای رابطهای مستقیم با شدتی قوی میباشد و بر اساس نتایج رگرسیون، امنیت عامل مهم و تاثیرگذار در گردشگری محلی میباشد. همچنین یافتههای مدل ویکور نشان میدهد روستاهای جاغرق، کنگ و ابرده از وضعیت مناسبی از نظر امنیت گردشگری برخوردار میباشند و روستاهای نغندر، عنبران و زشک در سطح پایینی قرار گرفتهاند. بنابراین سطح احساس امنیت متفاوتی از نظر گردشگران در بین روستاهای گردشگری منطقه وجود دارد.
توسعه گردشگری
امنیت گردشگری
انتخاب مقصد
گردشگری روستایی
شهرستان شاندیز و طرقبه
2020
12
21
116
134
https://journal.iag.ir/article_118137_c5d071363922c340e0da4b0f250858bd.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
بازخوانی انتقادی و تکمیلی نظریه مجموعه امنیت منطقه ای بوزان در پرتو نظام منطقه ای خاورمیانه
نجمیه
پوراسمعیلی
حسین
سلیمی
سید جلال
دهقانی
نظریه مجموعه امنیت منطقه ای بوزان از مهمترین نظریه های تجزیه و تحلیل نظام منطقه ای است. اما این تئوری کاستی هایی در تحلیل سیستم های منطقه ای، مانند خاورمیانه دارد. در این مقاله سعی شده تا این رویکردها با رویکردی بنیادی - نظری و تبیینی به تصویر کشیده و اصلاح شود. این رویکرد همچنین می تواند متغیرهای متفاوتی برای بررسی مناطق در سراسر جهان ارائه دهد. در این روش، استدلال می گردد که ضروری و لازم است یک متغیر دیگر به نام «مسئله و مشکله» به نظریه پیچیده امنیت منطقه ای اضافه شود. همچنین استدلال می شود که با توجه به ویژگی های خاص هر منطقه، لازم است متغیرهای خاص دیگری که ویژه هر منطقه است، در نظر گرفته شود. از آنجا که مطالعه موردی این مقاله بر روی نظام منطقه ای خاورمیانه متمرکز است، باید دو متغیر دیگر یعنی «فرد» و «ساختار سیستم بین الملل» نیز مورد بررسی قرار گیرد.
مسئله و مشکله
مجموعه امنیت منطقه ای
نظام منطقه ای خاورمیانه
دولت فرومانده
سوریه
2020
12
21
135
164
https://journal.iag.ir/article_105739_2aa419417c077c82f09f5a1c7ff12938.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
تداوم و تغییر در رویکرد ایران در قبال بحران ناگورنو قرهباغ (1376-1397)
حمیدرضا
عزیزی
حمیدرضا
حمیدفر
مقاله حاضر تلاش دارد به مطالعه جنبههای تداوم و تغییر در سیاست خارجی ایران در قبال بحران قرهباغ در دوران ریاستجمهوری سیدمحمد خاتمی، محمود احمدینژاد و حسن روحانی بپردازد. در این مقاله سعی شده به این سوال پاسخ داده شود که در فاصله سالهای 1376 و 1397 چه عواملی در تداوم و تغییر در سیاست خارجی ایران در قبال بحران قرهباغ نقش داشته است؟ فرضیه مقاله حاضر آن است که اگرچه اصول سیاست خارجی ایران در قبال قفقاز جنوبی و بحران قرهباغ در این دوره زمانی تغییر نکرده است، نقش متغیر قدرتهای خارجی - روسیه و غرب - و همچنین اولویتهای متفاوت سیاست خارجی تغریف شده توسط سه دولت مذکور، سبب تغییراتی در رویکرد ایران به این موضوع شده است. در این مقاله از رویکرد استقرایی و روش کیفی بهره گرفته شده است. در این مقاله از اسناد رسمی، اخبار رسانهها و مقالات علمی به عنوان منابع اصلی دادهها استفاده شده است.
ایران
ناگورنو قرهباغ
قفقاز جنوبی
ارمنستان
آذربایجان
2020
12
21
165
189
https://journal.iag.ir/article_103848_0b127b4627fb81b240d55cc19cf28f59.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
دموکراتیزاسیون در ایران: تحلیل مشارکت و رقابت انتخابات (1906 – 2013)
علی
ساعی
این مقاله بر دموکراتیزاسیون از 190 تا 1913 تاکید می کند. در این مقاله نشان داده شده است که جامعه ایرانی چهار موج دموکراتیزاسیون را تجربه کرده است. نویسنده استدلال کرده است که اگرچه ایران فرایندهای طولانی مدت تغییر دموکراتیک را تجربه است، با این حال هنوز نتوانسته است یک نظام سیاسی دموکراتیک را مستقر کند. در همین حال، این فرایندهای طولانی مدت، با تحقق برخی از معیارهای حداقلی فرآیندگذار، مانند برگزاری انتخابات دوره ای، به ایجاد تغییرات نهادی طولانی مدت منجر شده است. در این مقاله از داده های گردآوری شده در باب 33 مورد انتخابات پارلمانی و مورد 11 مورد انتخابات ریاست جمهوری استفاده شده است. فرضیه مقاله با استفاده از تکنیک تحلیل رگرسیون چندگانه مورد ارزیابی قرار گرفته است. یافته های تجربی دلالت برآن دارد که ترکیب خطی توسعه اقتصادی- اجتماعی و عاملیت نخبگان قدرت، به میزان 0.42 درصد از واریانس مشارکت انتخابات و 0.62 درصد از واریانس رقابت انتخاباتی را تبیین میکند. شواهد نشان می دهد که هرگاه نخبگان قدرت استراتژی سرکوب نیروهای مخالف انتخاب کنند، شاخص گذار دموکراتیک به طور متوسط 13.93 واحد کاهش می یابد. .
دموکراتیک سازی
گذار دموکراتیک
مشارکت و رقابت انتخاباتی
نوسازی
توسعه اقتصادی -اجتماعی
استراتژی نخبگان سیاسی
2020
12
21
190
208
https://journal.iag.ir/article_120771_28b7f91c84991e917e8c736d18de22a6.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
اقتصاد سیاسی طلا در شرایط متحول ژئواکونومیکی
سجاد
بهرامی مقدم
نیلوفر
باقرنیا
از قرن 18 جهان غرب دستخوش تغییرات سیاسی و اقتصادی شده است. طلا در طی هزاران سال در دوره های متمادی از اهمیت اقتصادی برخوردار بوده و این ارزش اقتصادی بین المللی در قرن نوزدهم هنگامی که چندین کشور به طور رسمی استاندارد طلا را تصویب کردند به دست آمد. با گسترش جهانی شدن و در هم آمیختگی اقتصاد جهانی ، طلا اهمیت جدیدی برای اقتصاد و سرمایه گذاران پیدا کرده که با تبدیل شدن به یک پناهگاه امن در زمان بحران اقتصادی، قیمت آن نیز تحت تاثیر قرار گرفته است. این مقاله به بررسی توسعه طلا در نظام متحول جهانی از نظر سیاسی و اقتصادی می پردازد. اما نکته حائز اهمیت این است که طلا تا چه اندازه قابل اعتماد است؟ سرمایه گذاران تا چه میزان می توانند ارزش طلا را در مواقع بحران پیش بینی کنند و چه نوع بحران ها بر طلا تاثیر میگذارد؟ تعامل بازیکنان جهانی، دولت ها و سیاست هایشان، استراتژی های ارزی و سرمایه گذاران بزرگ خصوصی ، پیش بینی قیمت طلا را پیچیده تر کرده اند. در نتیجه نویسندگان در صددند تا میزان اعتبار طلا را واکاوی نموده و همچنین تاثیر عوامل اقتصادی و نظامی بر قیمت آن را با استفاده از منابع کتابخانه ای و به صورت توصیفی-تحلیلی ارزیابی نمایند.
برتن وودز
معیار طلا
بازارهای نوظهور
شمش
تورم
2020
12
21
209
233
https://journal.iag.ir/article_110566_378ad9154515db1feda3fcce6e153ca2.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
رویکردی ژئوپلیتیکی به ضعف و عدم گسترش دموکراسی در خاورمیانه مطالعه موردی: ایران و عربستان سعودی
رسول
افضلی
مهدی
میرزاده کوهشاهی
ابوالقاسم
محمودی
سید محمد
سیدی اصل
در این مقاله استدلال شده که عدم شکلگیری یا رشد دموکراسی در منطقه خاورمیانه به عامل مرکزیت ژئوپلتیکی مربوط است. تحلیل شبکهای از مرکزیت ژئوپلیتیکی دو کشور ایران و عربستان نشان میدهد که از مهمترین موانع سد کننده تحقق و یا گسترش دموکراسی در آنها، مرکزیت ژئوپلیتیکی بالای این دو کشور در زیر شبکههای ژئوپلتیکی موجود در منطقه بوده است. در ایران تا انقلاب 1979، مرکزیت بالای این کشور در زیرشبکههای ژئوپلیتیکی امنیت و غرب، و پس از انقلاب مرکزیت بالای آن در چند زیر شبکه ایدئولوژیکی، رشد دموکراسی لیبرال را در آن کُند کرده است. برعکس در عربستان، مرکزیت بالای این کشور تا دهه 1980 در زیرشبکه های ایدئولوژیکی و نقش آفرینی آن در زیر شبکههای ژئوپلیتیکی غرب و امنیت در سه دهه اخیر، مانع شکلگیری دموکراسی لیبرال در این کشور شده است.
دموکراسی
مرکزیت ژئوپلیتیکی
خاورمیانه
ایران
عربستان سعودی
2020
12
21
234
263
https://journal.iag.ir/article_120285_ba360ca4b4f78023b500cd31798a7844.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
بررسی نقش تنگۀ مالاکا با رویکردی ژئوپلیتیکی و استراتژیکی
حسن
کامران دستجردی
نرجس سادات
حسینی نصرابادی
در بررسی و مطالعه تنگه های بین المللی پرداختن به نقش ژئوپلیتیکی و استراتژیک آنها، دارای اهمیت فراوانی است. چون تنگه ها فضاهای توزیع قدرت هستند و در آنجا، رقابت دولتها در استفاده از پتانسیل های فضای جغرافیایی برای رسیدن به منافع بیشتر و در نهایت رسیدن به قدرت در روابط بین الملل کاملاً نمایان است. حتی در مواردی، کشورهایی که در پیرامون تنگه ها مستقر نیستند، از راه های متعدد وارد می شوند تا نسبت به کشورهای دیگر از مزایای آن عقب نمانند. به عبارتی، نوعی کشمکش و رقابت بر سر استفادۀ بیشتر از تنگه های بین المللی، بین کشورها بویژه کشورهای حاشیه تنگه وجود دارد. بنابراین، تنگه های استراتژیک در قدرت ملل و سرنوشت آن ها و نیز سیاست خارجی کشورهای ساحلی و همچنین، موازنه قدرت منطقه ای و جهانی نقش تعیین کننده ای دارند، در نتیجه، مطالعۀ آنها برای جغرافیدانان سیاسی و ژئوپلیتیسین ها ضروری است. یکی از تنگه های مهم جهان، «تنگه مالاکا» است که بررسی آن از نظر ژئوپلیتیکی و استراتژیکی باعث دست یافتن به نکات مهمی خواهد شد. در این مقاله، با روش توصیفی- تحلیلی و همچنین با استفاده از آمار و ارقام برای ترسیم نمودارهای ترکیبی سعی بر آن است که به بررسی نقش، ویژگی های ژئوپلیتیکی و اهمیت تنگه مالاکا برای دولت های ساحلی و شرایط و عواملی که نقش استژاتژیکی تنگه را با چالش و بحران روبرو ساخته است، پرداخته شود. نتایج تحقیق نشان می دهد که، «تنگه مالاکا، به عنوان یکی از تنگه های مهم بین المللی دارای پتانسیل های راهبردی و استراتژیکی در عرصه منطقه ای و جهانی است و دولت های ساحلی برای مبارزه با فرایندهای چالش زا در این تنگه باید به برنامه های هدفمند و استراتژیکی تکیه کنند».
تنگه های بین المللی
مالاکا
دریاها
استراتژیک
ژئوپلیتیک
2020
12
21
264
287
https://journal.iag.ir/article_121694_4eaf230f47cf16f45a271294126d1f32.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
علت ها و پیامدهای شکست دولت در سوریه 2019-2011
الهه
کولایی
یحیی
زرین نرگس
زیبا
اکبری
آنچه با عنوان بهار عربی در تونس در سال 2010 آغاز شد و مصر را درنوردید، پرتوهای خود را بر خاورمیانه و از آن میان سوریه افکند. از روزهای نخست اعتراضها در سوریه، بهار عربی به یک پاییز خونبار و جنگ داخلی تمامعیار بدل شد. بحرانهای سیاسی ـ امنیتی، اقتصادی و اجتماعی که کشور را در دوران حکمرانی اسد فراگرفته بود، دولت را به یک شکنندگی عمیق فرو برد. در همین دوره، سوریه به صحنه تنش میان نیروهای مختلف به پشتوانه حمایتهای داخلی و خارجی بدل شد. با توجه به این تحولات، نویسندگان این مقاله در تلاش هستند به این پرسش پاسخ دهند که «عوامل شکست دولت در سوریه در سالهای 2010 تا 2019 چه بوده است؟» این مقاله در پاسخ به این پرسش فرضیه «دولت در سوریه از ابتدای اعتراضها، بهواسطهی بحرانها سیاسی ـ امنیتی، اقتصادی و اجتماعی که به نظامیگرا شدن کشور از جهتهای مختلف منجر شد، شکست خورده است» را مطرح کرده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که دولت سوریه پس از 2010 بهسبب نبود توازن و افول اقتصادی، فشارهای جمعیتی و محیط زیستی، فساد سیاسی ـ اداری و بحران خدمات عمومی با بحران روبهرو و پس از 2011 این وضعیت به شکست دولت منجر شده است. در این مقاله از روش کیفی و کمی، توصیفی، همراه با تحلیل ساختاری برای کشف رابطه میان عوامل موثر در شکست دولت در سوریه در سالهای مورد مطالعه استفاده شده است. اطلاعات نیز بر اساس ابزار کتابخانهای و دادههای آماری تحلیل شده است.
دولت شکست خورده
خشونت قومی-مذهبی
مسائل زیست محیطی
فقر و افول اقتصادی
خدمات عمومی
سیستم های امنیتی
2020
12
21
288
309
https://journal.iag.ir/article_122557_7204fadc48b19243ac7e6991cdbe2840.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
سیاستگذاری ایران در برابر گروههای تروریستی و بحرانهای منطقهای
عباس
مصلی نژاد
سیاستگذاری راهبردی بهمثابه روش تجزیه و تحلیل سیاست خارجی محسوب میشود. سیاست خارجی و راهبردی ایران در راستای همکاریهای چندجانبه در بحرانهای منطقهای بوده است. شاخصهای اصلی سیاست خارجی ایران را سازوکارهای کنش هویتی و انقلابی در روابط بینالملل و محیط منطقهای تشکیل میدهد. سیاستگذاری راهبردی ایران عموما بر مبنای همکاریهای چندجانبه با کشورهای منطقهای و در راستای وحدت جهان اسلام شکل گرفته است. ایران بسیاری از قواعد نظم وستفالیایی را مورد پذیرش قرار داده و بر این اساس جهتگیری سیاستگذاری راهبردی خود را بر مبنای رهنامه تطبیقپذیری با نظم جهانی قرار داده است. سیاستگذاری مدیریت بحرانهای منطقهای ایران عموما مبتنی بر انگارههای فرهنگی، تجارب تاریخی و پیامدهای ساختاری بوده است. هر یک از مولفههای یاد شده در انگاره نظم وستفالیایی ایران برای حفظ حوزههای سرزمینی کشورها نقش تعیینکنندهای داشته است. تجارب ایران از دفاع مقدس و پذیرش قطعنامه 598 شورای امنیت سازمان ملل بیانگر آن است که ایران از سازوکارهای عملگرایانه در ارتباط با کشورهای محافظه کار منطقهای بهره گرفته است. دیپلماسی هستهای را میتوان یکی دیگر از نشانههای کنش ساختاری ایران دانست که معطوف به کنترل تهدیدات و مدیریت بحران بوده است. پذیرش برنامه جامع اقدام مشترک و تلاش برای صلحسازی در نظم منطقهای خلیجفارس و خاورمیانه را میتوان در زمره اقدامات ایران در مقابله با گروههای تروریستی و سازماندهی نظم منطقهای در شرایط خشونت، بحران و آشوب دانست.
هویت
سیاستگذاری
خشونت
منازعه
امنیت منطقهای
انگارهها
ارزشها
سیاست خارجی و تروریسم
2020
12
21
310
333
https://journal.iag.ir/article_122290_5b8b4174f6aff636ec8cd6672d6b249d.pdf
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
فصلنامه بین المللی ژئوپلیتیک
1735-4331
1735-4331
1399
16
60
رقابت بین کشورهای عضو سازمانهای منطقهای؛ مطالعه موردی: سازمان همکاری اقتصادی (اکو)
حسین
مختاری هشی
با توجه به تعداد و نقش رو به رشد سازمانهای منطقهای طی دو دهه گذشته به ویژه در مورد صلح، امنیت، توسعه و پیشگیری یا تخفیف منازعات، برخی از قرن 21 به عنوان دوران منطقهگرایی در مقابل قرن 19 و 20 که به ترتیب دوران امپریالیسم و ملیگرایی بودند، یاد میکنند. امروزه، همگرایی منطقهای به یکی از اصلیترین نگرانیهای دولتها تبدیل شده است. اگرچه هدف همه سازمانهای منطقهای تقویت همکاری بین کشورهای عضو است، اما در بعضی موارد رقابتهای آشکار یا پنهان در سطوح خرد یا کلان وجود دارد که گاهی منجر به رکود و ناکارآمدی سازمان منطقهای شده و مانع از همکاری مؤثر میشود. سازمان همکاری اقتصادی (اکو) به عنوان یک سازمان منطقهای در جنوبغربی آسیا که در سال 1985 تاسیس شد، از عدم موفقیت در رسیدن به اهداف رنج میبرد که به نظر میرسد یکی از مهمترین عوامل ناکارآمدی و عدم موفقیت این سازمان وجود رقابت بین کشورهای عضو میباشد. پژوهش حاضر با استفاده از روش توصیفی – تحلیلی به دنبال شناسایی زمینههای رقابت بین کشورهای عضو این سازمان از دیدگاه جغرافیای سیاسی و ژئوپلیتیک میباشد. بدین منظور، زمینههای رقابت به چهار عامل سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و ژئوپلیتیکی که حاوی هجده متغیر فرعی هستند طبقهبندی شدند و نتایج حاصله نشان داد که عوامل ژئوپلیتیکی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادی به ترتیب تأثیر مثبت و معناداری بر بروز رقابت در سازمان همکاریهای اقتصادی (اکو) دارند.
ژئوپلیتیک
رقابت
سازمان همکاری اقتصادی (اکو)
2020
12
21
334
350
https://journal.iag.ir/article_122289_41a3d33bf50bac75a3e5ddf5ffd56ce8.pdf