شناسایی و تحلیل مؤلفه‌های مؤثر بر امنیت نواحی مرزی رود ارس

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده جغرافیا، گروه جغرافیای سیاسی

2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تهران، ایران

چکیده

رود ارس در طول تاریخ زمینه‌ساز تنش و نیز همکاری میان چندین کشور بوده است. این ناحیه با بیش از چهار صد کیلومتر مرز بین‌المللی مشترک با کشورهای آذربایجان، ارمنستان، جمهوری خودمختار نخجوان و ترکیه، داشتن چهار شهرستان و هفت شهر مرزی با ظرفیت‌های بالای طبیعی، ژئوکالچری، ژئواکونومیکی و ژئوپلیتیکی از اهمیت خاصی برخوردار است. هدف پژوهش حاضر، شناسایی و تحلیل مؤلفه‌های مؤثر بر امنیت ناحیۀ مرزی ارس است. روش پژوهش، تحلیلی ـ توصیفی و نوع تحقیق بنیادی ـ کاربردی است. نتایج نشان می‌دهد که مؤلفه‌های اصلی در شش دسته عمده تقسیم شدند که به‌طور کلی 60 درصد مؤلفه‌های مؤثر بر امنیت ناحیۀ مرزی رود ارس را شناسایی و تبیین می‌کنند: مؤلفه نظامی ‌ـ ‌انتظامی (600/12)؛ مؤلفه جغرافیایی (068/24)؛ مؤلفه نهادی ‌ـ‌‌ مدیریتی و زیست‌محیطی (059/35)؛ مؤلفه ژئوکالچری (085/44)؛ مؤلفه ژئواکونومیکی (522/52)؛ و مؤلفه ژئوپلیتیکی (338/60). بنابراین، مؤلفه‌های ژئوکالچری، ژئوپلیتیکی و ژئواکونومیکی تأثیرگذارترین مؤلفه‌ها بر امنیت ناحیۀ مرزی ارس محسوب می‌شوند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Identify and Analysis of Effective Factors to Border Security Regions in Aras River

نویسندگان [English]

  • Yashar Zaki 1
  • Akbar Hamidi 2
1 Political Geography, Faculty of Geography, University of Tehran, Tehran, IRAN.
2 Ph.D. student of Geography and Urban Planning, University of Tehran, Iran
چکیده [English]

Border area of Aras River led to tension and collaboration between two or more countries in history. This region has multitude geopolitical and geocultural importance with more than 400 km international border; Azerbaijan, Armenia and Turkey, having four county and seven border cities with high natural and human capacities (mineral resources, oil, agriculture, borderline differences and ethnic and religious variations). The purpose of this study was to identify and analyze effective factors on security of Aras border zone. Research method is descriptive-analytical and research type is applied and theoretical. The results show that main indicators were divided into six main categories, which generally identify and explain 60% of effective factors to security of Aras border region: military-disciplinary factor (12.68); geographical factor (24.06); institutional- management and environmental factor (35.05); geocultural factor (44.08); geoeconomical factor (52.52) and geopolitical factor (60/33). Geocultural and geopolitical factors were most important factors effective indicators to security of border region in Aras River.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Security
  • Geopolitics
  • Border regions
  • Factor analysis
  • Aras River

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 17 تیر 1399
  • تاریخ دریافت: 26 خرداد 1398
  • تاریخ بازنگری: 20 خرداد 1399
  • تاریخ پذیرش: 17 تیر 1399