تحلیل جغرافیایی منابع تهدید ملی در ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 - استادیار جغرافیای سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی

2 - دانشجوی دکتری جغرافیای سیاسی، دانشگاه تربیت مدرس

3 - مدرس مراکز تربیت معلم

چکیده

کشورها با تهدیدات و مخاطراتی مواجه هستند که بسته به شدت و اندازه آنها، توان چالش‌سازی در سطح محلی، ملی و بین‌المللی را دارند. تهدیدات انسان‌ساخت و تهدیدات طبیعی در فضای جغرافیایی ساز و کارهایی را ایجاد می‌کنند که کارکرد حکومت را از مسیر طبیعی آن خارج می‌نماید. نابرابری در توزیع فرصتها موجب عدم تعادل منطقه‌ای در ایران شده است. این عدم تعادل منطقه‌ای بر تمام روابط انسانی تأثیرگذار بوده و موجب شکل‌گیری منابع تهدید شده است. از سوی دیگر محیط طبیعی ایران نیز با تهدیداتی مواجه می‌باشد که در مقاطع مختلف زمانی چالش‌هایی را در سطح محلی و ملی در ایران بوجود آورده‌است.
در این پژوهش تهدیدات بر مبنای عوامل انسان‌ساخت و طبیعی تقسیم‌شده است. تهدیدات بر مبنای عوامل انسانی شامل: متغیرهای جمعیتی، قومی، مذهبی، چالش‌‌‌های سیاسی، نابرابری اقتصادی و غیره است و تهدیدات طبیعت‌ساخت عناصر فیزیکی محیط شامل: سیل، زلزله، خشکسالی، تغییرات آب و هوایی، بهمن، و غیره می‌باشد. گونه‌شناسی منابع تهدید بر اساس تقسیم‌بندی فوق با استفاده از داده‌های آماری در محیط GIS مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج حاصل از بررسی‌های صورت‌گرفته نشان‌دهنده تعدد و تنوع تهدیدات می‌باشد که در هر نوع سازماندهی سیاسی فضا می‌بایست مورد ملاحظه قرار گیرد. 
این پژوهش با مطالعه توصیفی- تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای و تحلیل داده‌های آماری در نقشه‌های طراحی شده، به گونه‌شناسی منابع تهدید داخلی در فضای جغرافیای ایران می‌پردازد. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Geographical Analysis of Sources of Threat in Iran

نویسندگان [English]

  • Hamidreza Mohamadi 1
  • Ebrahim Romina 2
  • Nadime Salimnejad 3
1 - Assistant Professor of Political Geography, Shahid Beheshti University, Tehran
2 - Ph.D Student of Political Geography, Tarbiat Modares University, Tehran
3 - Teacher Traning Center
چکیده [English]

The threats and risks that countries regularly encounter with, depending on their intensity and scale, are so capable of challenging the local, national and international spaces. Sometimes, human-made and natural threats in the geographical space create settings that hinder the state functions. Inequality in distributing opportunities has caused a regional imbalance in Iran. This regional imbalance has had great impact on the human resources relationships and as a consequence, has made many different kinds of threat resources. In addition, the natural environment of Iran is also under threat so that in various occasions, this creates challenges in local and national levels. In this research, the threats are divided based on two factors: human-made and natural factors. The threats based on the former includes: population, ethnic and religious variables, political challenges, economic imbalances and so on. On the other hand, the natural threats include flood, earthquake, draught, climate changes, avalanches, and so on.
Using statistical data obtained from GIS, the types of threat sources were examined and analyzed. The results promoted, embody a wide variety of threats that should be considered in any political management. Using a descriptive-analytical approach and different library resources, and analysis of statistical data extracted from designed maps, the current research tries to make a typology of various threat sources in order to help politically manage the space in Iran. 
 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Threat Resources
  • Politically Manageable Space
  • Natural Threats
  • Human Threats
  • Iran